İcra Hukuku

İcra hukuku, alacaklı ve borçlu arasındaki hukuki kuralları belirleyen bir hukuk alanıdır. Borçlunun alacaklısına borcunu ödememesi halinde, hangi yaptırımları yapabileceğini kapsayan icra hukuku gerek şahısları gerekse şirketleri yakından ilgilendiren hususi bir alandır.

Alacaklı taraf borcu ödenmediğinde, icra ve iflas hukuku çerçevesinde borcun tahsilatı için icra takibini başlatabilir. Sonuç olarak, iflas durumu ile karşılaşılması halinde borçlunun taşınır ya da taşınmaz mal varlıklarına el konulabilir. Alacaklının, borçluya icra takibi başlatması ve bu işlemin nasıl ve ne şekilde yapılacağı önemli konulardır.

Günümüzde borçlunun borç tahsiline dair tüm esaslar, icra ve iflas kanunu ile açıkça düzenlemiştir. İcra ve İflas Hukuku, borçlunun tüm taşınır ya da taşınmaz mal varlığının araştırılması, alacaklı ile karşı taraf yani borçlu arasında borç tasfiye görüşme süreçlerinin takibinin yapılması, kredi sözleşmelerinden doğan ihtilaflarının süreçlerin takibi ve çözümlenmesi gibi konuları kapsar. Aynı zamanda borçlu ve alacaklı arasında anlaşma ya da arabuluculuk hizmeti, iflas eden gerçek ya da tüzel kişilerle ilgili tüm yasal işlemlerin süreçlerinin takibi gibi birçok konu icra ve iflas hukuku konusudur.

İcra Hukuku Nedir?

İcra Hukuku, borcun icra dairesi aracılığı ile tahsil edilmesini sağlar. Borcunu zamanında ödemeyen ya da ödemeye razı olmayan kişilere karşı, alacaklıların icra dairesinin gücü ile bu alacaklarını tahsil etmelerini sağlayan hukuk dalı, İcra ve İflas Hukuku olarak adlandırılmıştır.

İcra hukuku ile kişinin kendi yöntemleri ile hakkını aramasın yasaklanmıştır. Alacaklının alacaklarını tahsil edememesi halinde zor kullanma yetkisi sadece devlete verilmiştir. Alacağını tahsil edemeyen kişiler, bu alacaklarını devletin cebri icra makamı olan icra daireleri aracılığı ile alır. Bunun için devlet borçlunun mallarına el koyabilir.

El konan mallar satılarak alacaklıya alacağı tutar ödenir. Bundan da anlaşılacağı üzere, icra hukukunun konusu alacaklının kendisi değildir sadece mal varlığıdır. Bunun dışında bazı durumlarda borçlunun kendisine de cebir kullanılabilir. Örnek olarak, mal beyanında bulunmayan borçlular hapis cezası ile karşı karşıya kalabilir.

İcra Hukuku Neleri Kapsar?

İcra hukuku, temelde bir alacaklının borçlu kişide olan alacağını tahsil edebilmesi için devlet zoru ile ödeme yapmaya teşvik edilmesidir. Günümüzde insanlar birçok konuda borçlu ya da alacaklı konumunda olabileceği için icra hukuku geniş bir kapsama alanına sahiptir. İcra hukukunun kapsama alanına giren temel başlıklar şu şekildedir.

Kira

Nafaka

Tazminat

Sözleşmeden doğan borçlar

Alışveriş 

Bundan da anlaşılabileceği gibi insanların bir şeyler satın alabilmek için ya da borçlu konumuna düşünebilmek için birçok yöntem vardır.

İcra Hukuku Temel Kavramları

İcra Hukuku bazı temel kavramlar üzerine yapılandırılmıştır. Bu kavramlar şu şekildedir.

Alacaklı: Borcun ödenmesini talep eden kişi ya da kurumdur.

Borçlu: Borcu ödemesi gereken kişi, kişiler ya da kurumdur.

İcra Takibi: Alacaklının borcunu tahsil etmesi için icra müdürlüğüne başvurmasıdır.

İcra Müdürlüğü: İcra iş ve süreçlerini uygulayan ve takip eden kurumdur.

İcra Mahkemesi: İcra işlemlerini denetleyen ve dosyalar ile ilgilenen makamdır.

Haciz: Borçlunun mal varlığına el konma işlemidir.

İflas: Borçlunun borçlarını ödeyememesi halinde tüm mal varlığının tasfiye edilmesi sürecini kapsar.

İtiraz: Tarafların icra işlemlerine karşı gerçekleştirilen işlemlerdir.

İcra Memuru: İcra işlemlerini yöneten ve dosya takibi gerçekleştiren memurdur.

İcra Takip İşlemleri: İcra organlarınca borçluya karşı gerçekleştirilen, alacaklının alacağını tahsil etmesine yönelik işlemlerdir. Haciz ve satış işlemleri buna örnektir.

Taraf Takip İşlemleri: Takip talebi gibi tarafların yaptıkları işlemlerdir.

İpotek: “İpotek” tabiri ipotekleri, ipotekli borç senetlerini, irat senetlerini, eski hukuk hükümlerine göre tesis edilmiş taşınmaz rehinlerini, taşınmaz mükellefiyetlerini, bazı taşınmazlar üzerindeki hususî imtiyazları ve taşınmaz eklenti üzerine rehin muamelelerini ihtiva eder.

Taşınır Rehni: “Taşınır rehni” tabiri, teslime bağlı rehinleri, Türk Medenî Kanununun 940’ıncı maddesinde öngörülen rehinleri, ticarî işletme rehnini, hapis hakkını, alacak ve sair haklar üzerindeki rehinleri, ihtiva eder.

Rehin: Sadece “Rehin” tabiri, “ipotek” ve “taşınır rehni” tabirlerine giren bütün taşınır ve taşınmaz rehinlerini, ihtiva eder.

İcra ve İflas Hukuku Arasındaki Farkları Nelerdir?

İcra hukuku, cüz-i icra olarak da bilinir ve borçlunun malvarlığının bir kısmı ile birkaç alacaklısına karşı olan sorumlulukları ile ilgilenen icra hukuku oldukça kapsamlı süreçlerden oluşur. İflas hukuku ise külli icra olarak bilinir ve borçlunun sorumluluğu tüm mal varlığı ile bütün alacaklarına karşıdır. İflas, mal varlığı ve alacaklı açısından küllilik içerir. İflas hukuku yalnız tacirler bakımından söz konusuyken icra hukuku tüm borçları kapsayan bir hukuki alandır.

İcra Davalarında Süreç Nasıl İşler?

İcra davalarının başarılı şekilde sonuçlanabilmesi için hukuki sürecin doğru yönetimi son derece önemlidir. İcra davalarının genel işleyiş süreci şu şekildedir.

Ön İnceleme:

İcra avukatı, dava konusu olan olayla ilgili detaylı bir inceleme başlatır. Delilleri toplar ve davanın güçlü ve zayıf yönlerini analiz eder.

İcra Takibinin Başlatılması:

Gerekli belgelerin hazırlanması ve icra takibinin başlatılması sürecini kapsar. Bu aşamada alanında uzman bir icra avukatı, tüm hukuki prosedürleri yerine getirir ve icra dosyasını eksiksiz şekilde hazırlar.

Haciz ve Tahsilat İşlemleri:

Borçlunun mal varlıkları üzerine haciz konulur ve alacağın tahsilatı sağlanır. Avukat, bu süreçte müvekkilinin haklarını en iyi şekilde savunacak stratejileri belirler.

İtiraz ve Şikayetlerin Değerlendirilmesi:

Borçlu ya da alacaklı tarafından gerçekleştirilen itiraz ve şikayetler değerlendirilir ve gerekli hukuki işlemlere geçilir.

Karar ve Sonuçlandırma:

Mahkeme, delilleri değerlendirdikten sonra kararı hükmeder. Kararın verilmesinin ardından, belirlenen işlemler uygulanır ve icra avukatı, sürecin hukuka uygun şekilde tamamlanmasını sağlar.

İcra Avukatı Hangi Hizmetleri Sunar?

İcra hukuk alanında yaşanan tüm uyuşmazlıklar ve davalara icra avukatı bakar. İcra avukatı alacakların yasal yollar ile tahsilini sağlamak ya da borçlarını ödeyemeyen kişilerin haklarını savunmak üzere icra ve İflas hukuku kapsamında faaliyet gösterir. İcra avukatlarının görev ve sorumlulukları, alacaklıları ve borçluları ilgilendiren pek çok hukuki süreçten oluşur.

Bu kapsamda icra avukatının sunduğu hizmetler şu şekildedir.

İcra daireleri aracılığı ile borç tahsili,

Gerekli haciz işlemlerinin ve satış süreçlerinin titizlikle takibi,

İflas ve konkordato süreçlerinin takibi,

İflas masasına alacağın kaydedilmesi,

İflasın ertelenmesi,

İyileştirme projesinin düzenlenmesi ve denetlenmesi,

Kambiyo senetlerine ilişkin işlemler ve diğer tüm dava ve işlemlere aktif katılım sağlayarak müvekkilinin haklarını en üst düzeyde sağlamak icra avukatının temel görevleri arasında yer alır.

Çelebi Hukuk İcra ve İflas Hukuku Alanında Sunduğu Bazı Hizmetler

Çelebi Hukuk icra ve iflas hukuku alanında sunduğu hizmetler şu şekildedir.

Alacağı tahsil etmek üzere icra ve iflas takiplerinin yapılması,

Borçlu tarafından yapılmış olan itirazların iptali için itiraza iptal davası açılması,

Borçlu ya da alacaklı müvekkiller ile karşı taraf arasında borç tasfiye görüşmeleri ve yapılan sulh anlaşmalarının bir protokole bağlanması,

İflas erteleme,

Bankaların kredi sözleşmeleri ile doğan ihtilaflarının çözümlemek,

Borçlu olunmadığının tespitini sağlamak için menfi tespit davası açmak,

Konkordato süreçlerinin takibi,

Tahliye talepli icra takiplerinin gerçekleştirilmesi,

Sıkça Sorulan Sorular

İcra Takibi Nedir?

İcra takibi, alacaklının alacağını tahsil etmek üzere icra dairesi aracılığı ile yasal yollara başvurmasıdır.

İcra Takibi Nasıl Başlatılır?

Genel haciz yolu ile icra takibinde alacaklı, icra dairesine giderek ya da avukatı aracılığı ile UYAP üzerinden takip talebinde bulunabilir. Bu talep sonrasında icra takibi başlatılır.

İcra Takibi Türleri Nelerdir?

İcra takibi, ilamsız icra, ilamlı icra ve rehnin paraya çevrilmesi yolu ile takip olmak üzere 3 çeşittir.

İcra Takibi Nerede Başlatılır?

İlamsız icra takipleri kural olarak borçlunun yerleşim yerindeki icra dairesinde başlatılır. İlamlı icra takipleri, Türkiye’deki herhangi bir icra dairesinden başlatılabilir. Rehnin paraya çevrilmesi yolu ile takipte ise yetkili icra dairesi ilamsız icrada yetkili olan icra dairesi ya da rehin bir taşınmazsa, taşınmazın bulunduğu yerdeki icra daireleridir.

İcra Takibi Ne Kadar Sürer?

İcra takibi, borçlu tarafın herhangi bir itirazın olmadığı durumlarda genellikle 15 ila 30 gün arasında sonuçlanır. Ancak, borçlu tarafın borca, imzaya ya da farklı bir neden bağlı olarak itiraz etmesi halinde itirazın kaldırılması yoluna gidileceği için süreç çok daha uzun sürebilir.

İcra Takibi Nasıl Durdurulur?

İlamsız icra takibi sürecinde takibin durması talebinde bulunan borçlu, ödeme emrinin kendisine tebliğ edilmesinden sonraki 7 gün içinde yazılı ya da sözlü olarak icra dairesine yapacağı bir başvuru ile icra takibini durdurabilir.

İlamlı icra takibinde ise icra emrine yapılan borca itiraz ilamlı icra takibini durdurmaz. İlamlı icra takibinin durdurabilmesi için, icra mahkemesinin icranın geri bırakılması kararı hükmetmiş olması gerekir.

İcra Takibinde Avukat Desteği Şart Mı?

İcra takibinde alanında deneyimli icra avukatı desteği almak, olası hak kayıplarının önüne geçebilmek için kritik bir öneme sahiptir.